ان-استیل سیستئین

شماره CAS: 616-91-1

فرمول مولکولی: C₅H₉NO₃S

وزن مولکولی: 163.20

شماره EINECS: ‎211-806-2

استیل سیستئین (NAC) در دامپزشکی: وظایف اصلی، کاربردها و دستورالعمل‌ها

‎‏‎ ...

‎‏‎ ...I. مکانیسم‌های اصلی و اثرات درمانی‎‏‎ ...

‎‏‎ ...۱. سم‌زدایی و محافظت از کبد‎‏‎ ...

‎‏‎ ...مسمومیت با استامینوفن (پاراستامول)‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...مکانیسمگلوتاتیون (GSH) را برای خنثی کردن متابولیت‌های سمی NAPQI دوباره پر می‌کند و از نکروز کبدی جلوگیری می‌کند.
• ‎‏‎ ...کاربرددرمان اورژانسی برای سگ‌ها/گربه‌هایی که داروهای حاوی استامینوفن (مثلاً داروهای سرماخوردگی) مصرف می‌کنند.

‎‏‎ ...مقدار مصرف‎: ۷۰ تا ۱۴۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم وریدی یا خوراکی، هر ۴ تا ۶ ساعت تکرار شود.

• ‎‏‎ ...اثربخشیاگر ظرف ۸ ساعت پس از مسمومیت تجویز شود، میزان بقا بیش از ۶۰٪ افزایش می‌یابد.

‎‏‎ ...پاکسازی فلزات سنگین و سموم‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...کلاتسرب/جیوه را از طریق گروه‌های سولفیدریل (-SH) (که اغلب با EDTA ترکیب می‌شود) متصل می‌کند.
• ‎‏‎ ...سم‌زدایی مایکوتوکسینآسیب کبدی ناشی از آفلاتوکسین B1 را در طیور کاهش می‌دهد (200 میلی‌گرم بر کیلوگرم NAC، ALT را 50٪ کاهش می‌دهد).

‎‏‎ ...۲. مدیریت بیماری‌های تنفسی‎‏‎ ...

‎‏‎ ...اثرات موکولیتیک و خلط‌آور‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...اکشنپیوندهای دی‌سولفیدی موجود در مخاط را می‌شکند، ویسکوزیته را کاهش می‌دهد و جریان هوا را بهبود می‌بخشد.
• ‎‏‎ ...موارد مصرف:
  • ‎‏‎ ...حیوانات خانگیبرونشیت، ذات‌الریه (سرفه/تنگی نفس).
  • ‎‏‎ ...دامعفونت‌های تنفسی باکتریایی/ویروسی (مثلاً ذات‌الریه آنزئوتیک خوکی).
• ‎‏‎ ...اداره:
  • نبولیزاسیون (محلول ۳-۵٪) یا خوراکی (۱۰-۲۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم دو بار در روز).

‎‏‎ ...اثرات ضد التهابی و تعدیل کننده سیستم ایمنی‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...مکانیسم‌: IL-6، TNF-α را سرکوب می‌کند و التهاب مزمن (مثلاً انسداد مکرر راه هوایی اسب) را کاهش می‌دهد.

‎‏‎ ...۳. خواص آنتی‌اکسیدانی و ضد استرس‎‏‎ ...

‎‏‎ ...محافظت در برابر استرس اکسیداتیو‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...مکانیسم‌: GSH درون سلولی را افزایش می‌دهد، رادیکال‌های آزاد را از بین می‌برد و از یکپارچگی سلولی محافظت می‌کند.
• ‎‏‎ ...کاربردها:
  • ‎‏‎ ...مرغداریکاهش استرس گرمایی (۱۰۰ میلی‌گرم در کیلوگرم NAC در خوراک، تولید تخم‌مرغ را ۵ تا ۸ درصد بهبود می‌بخشد).
  • ‎‏‎ ...آبزی‌پروریآسیب اکسیداتیو را در حین حمل و نقل/کشاورزی با تراکم بالا کاهش می‌دهد.

‎‏‎ ...تقویت سیستم ایمنی‎‏‎ ...

• تکثیر لنفوسیت‌ها را تحریک می‌کند و اثربخشی واکسن را افزایش می‌دهد (مثلاً واکسیناسیون تب خوکی).

‎‏‎ ...III. اقدامات احتیاطی در مورد استفاده‎‏‎ ...

‎‏‎ ...کنترل دوز:

• مصرف بیش از حد ممکن است باعث استفراغ/اسهال شود (به خصوص در تک معده‌ای‌ها)؛ برای جلوگیری از افت فشار خون، تزریق داخل وریدی را آهسته انجام دهید.
• محلول‌های NAC را به صورت تازه برای طیور تهیه کنید (اکسیداسیون سریع در آب).

‎‏‎ ...تداخلات دارویی:

از مصرف همزمان با اکسیدکننده‌ها (مثل پرمنگنات پتاسیم) یا آنتی‌بیوتیک‌ها (مثل پنی‌سیلین) خودداری کنید؛ با فاصله ۲ ساعت از هم تجویز شود.

‎‏‎ ...انطباق با مقررات:

• ‎‏‎ ...اتحادیه اروپابرای موارد خاص (مثلاً سم‌زدایی) با محدودیت‌های باقیمانده در حیوانات خوراکی تأیید شده است.
• ‎‏‎ ...چیندنبال کردن مقررات مربوط به مدیریت داروهای دامپزشکیو دوره‌های ترک.

‎‏‎ ...IV. پیشرفت‌های تحقیقاتی و کاربردهای بالقوه‎‏‎ ...

• ‎‏‎ ...داروی کمکی ضد ویروسیتکثیر PRRSV را در شرایط آزمایشگاهی (غلظت مؤثر ۵۰ میکرومولار) مهار می‌کند.
• ‎‏‎ ...سلامت باروریکیفیت منی را در گاوهای نر بهبود می‌بخشد (افزایش ۱۵ درصدی تحرک اسپرم).

‎‏‎ ...خلاصه‎‏‎ ...

استیل سیستئین به عنوان سنگ بنای پزشکی دامپزشکی عمل می‌کند برایسم‌زدایی، پشتیبانی آنتی‌اکسیدانی و مراقبت‌های تنفسی، رسیدگی به موارد اضطراری مسمومیت، بیماری‌های مزمن و عوامل استرس‌زای محیطی. کاربرد ایمن و مؤثر نیازمند دوزبندی خاص گونه، رعایت مقررات و استراتژی‌های درمانی متناسب است.